आज देशभरात विशेषतः महाराष्ट्रात वटपौर्णिमा (Vat Purnima) उत्साहात साजरी केली जात आहे. वटपौर्णिमेनिमित्त सुवासिनींचा (Married Women) अत्यंत श्रद्धेचा आणि पारंपरिक महत्त्व असलेला वटसावित्रीचा सण आहे. पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी, अखंड सौभाग्यासाठी तसेच कुटुंबाच्या सुख-समृद्धी, आरोग्य आणि कल्याणासाठी विवाहित महिला हे व्रत श्रद्धाभावाने पाळतात. त्यामुळे पूजेसाठी घराबाहेर पडण्यापूर्वी शुभ मुहूर्ताची माहिती जाणून घेणे आवश्यक आहे.
यंदा ब्रह्ममुहूर्त पहाटे ४.०५ ते ४.४५ या वेळेत आहे. सकाळी ६ ते १०.३० हा वडाच्या झाडाची पूजा करण्यासाठी सर्वाधिक शुभ कालावधी मानला जातो. तसेच दुपारी १२.०८ ते १२.५९ या वेळेत अभिजित मुहूर्त आहे. धार्मिक परंपरेनुसार शक्यतो सूर्योदयानंतर आणि दुपारपूर्वी वडाच्या झाडाची पूजा करणे अधिक श्रेयस्कर मानले जाते.
वटसावित्री व्रतानिमित्त सुवासिनी वडाच्या झाडाची विधीवत पूजा करून त्याला पवित्र दोरा गुंडाळतात, प्रदक्षिणा घालतात आणि सावित्री-सत्यवान यांच्या आदर्श दांपत्य जीवनाचे स्मरण करून पतीच्या उत्तम आरोग्यासाठी व दीर्घायुष्यासाठी प्रार्थना करतात. हे व्रत अखंड सौभाग्य, कौटुंबिक सुख आणि समृद्धीचे प्रतीक मानले जाते.
वटपौर्णिमेची पूजा कशी केली जाते?
या दिवशी महिला सकाळी लवकर उठून स्नान करून नवीन वस्त्र परिधान करतात. त्यानंतर वडाच्या झाडाला हळद-कुंकू, फुले, अक्षता, नैवेद्य अर्पण करून पूजा केली जाते. वडाच्या झाडाभोवती पवित्र धागा गुंडाळून प्रदक्षिणा घालण्याची परंपरा आहे. अनेक ठिकाणी महिला एकत्र येऊन सावित्री-सत्यवानाची कथा ऐकतात.
भद्रा काळाबाबत महत्त्वाची माहिती
मंगळागौर, हरितालिका, गणेश चतुर्थी, वटपौर्णिमा अशा प्रकारच्या धार्मिक पूजांसाठी भद्रा काळ वर्ज्य मानला जात नाही. त्यामुळे भद्रा असतानाही अशा प्रकारच्या पूजा करता येतात.
सोमवारी सायंकाळी ४.१७ वाजेपर्यंत भद्रा असली, तरी वटपौर्णिमेची पूजा करता येणार आहे. हे पूजन नेहमीप्रमाणे सूर्योदयानंतर दुपारी २ वाजेपर्यंत कोणत्याही वेळी करता येईल.
धार्मिक श्रद्धा आणि पर्यावरणाचा संदेश
वटवृक्षाला हिंदू धर्मात विशेष महत्त्व आहे. पौराणिक कथेनुसार सावित्रीने आपल्या पती सत्यवानाचे प्राण यमराजाकडून परत मिळवले, अशी मान्यता आहे. त्यामुळे वटसावित्री व्रत हे पती-पत्नीतील प्रेम, विश्वास आणि समर्पणाचे प्रतीक मानले जाते.
यासोबतच वडाचे झाड पर्यावरणाच्या दृष्टीनेही महत्त्वाचे आहे. मोठ्या प्रमाणात ऑक्सिजन देणारे आणि अनेक जीवांना आधार देणारे हे झाड निसर्ग संवर्धनाचा संदेश देते. श्रद्धा, परंपरा आणि निसर्गपूजेचा सुंदर संगम असलेला वटपौर्णिमेचा सण महाराष्ट्रात मोठ्या उत्साहात साजरा केला जात आहे.
📌 महत्वाच्या बातम्या
- उद्धव ठाकरे यांचा पक्ष संपवायला संजय राऊत हेच कारणीभूत; ‘या’ खासदाराचा मोठा दावा
- विलास घुले हत्या प्रकरणात मोठी अपडेट! SIT च्या हाती लागले मोठे पुरावे
- IND vs IRE 2nd T20: वैभव सूर्यवंशीला डावललं! शेवटच्या क्षणी टीम इंडियात दोन नव्या चेहऱ्यांची एंट्री








