पुरेशी झोप घेऊनही फ्रेश वाटत नाही? जीवनशैलीतील ‘या’ सवयी असू शकतात कारणीभूत

मुंबई, 30 ऑक्टोबर: सात ते आठ तासांची पुरेशी झोप घेऊनही सकाळी उठताना तुम्हाला कंटाळा येत असेल, डोकं जड वाटून सुस्ती किंवा थकवा जाणवत असेल, तर याकडे गांभीर्याने लक्ष देण्याची गरज आहे. झोप चांगली झाली तर दिवस चांगला जातो, परंतु सकाळी ताजंतवाने न वाटण्यामागे जीवनशैलीतील अनेक चुकीच्या सवयी कारणीभूत असू शकतात.

दीर्घकाळ एकाच जागी बसून राहणे, स्क्रीनसमोर जास्त वेळ घालवणे, व्यायामाचा अभाव, तसेच तणाव दूर करण्यासाठी मद्यपान व धूम्रपान करणे यामुळे थकवा आणि चिडचिड वाढते. यासोबतच गोंगाटाचे वातावरण, झोपण्याच्या अनियमित वेळा, झोपण्यापूर्वी कॅफीन घेणे किंवा झोपायच्या अगदी आधी व्यायाम करणे यामुळे झोपेच्या गुणवत्तेत अडथळा येतो आणि विश्रांती मिळाल्यासारखे वाटत नाही.

रात्रीच्या वेळी घाम येणे, वारंवार लघवीला जाणे किंवा आजारपणामुळे शरीरातील पाण्याची पातळी झपाट्याने कमी होऊ शकते. लघवी स्वच्छ किंवा फिकट पिवळी असणे हे योग्य प्रमाणात पाणी पीत असल्याचे लक्षण आहे. याशिवाय, आहारात केवळ आवडीचेच पदार्थ खाल्ल्याने शरीराला संतुलित पोषण मिळत नाही. व्हिटॅमिन बी१२ किंवा व्हिटॅमिन डी च्या कमतरतेमुळे अशक्तपणा येऊन दिवसभर जांभया आणि ऊर्जेचा अभाव जाणवू शकतो.

शारीरिक निष्क्रियतेचा झोपेशी थेट संबंध आहे. व्यायामाअभावी रात्रीच्या झोपेची गुणवत्ता खालावते. त्यामुळे दररोज १५० मिनिटे व्यायाम करण्याचे ध्येय ठेवावे आणि दिनचर्येत योगासने व ध्यानाचा समावेश करावा. तसेच, तणावामुळे निद्रानाश होऊ शकतो, त्यामुळे सकाळी फिरणे, संगीत ऐकणे किंवा छंदासाठी वेळ देणे आवश्यक आहे. तणाव कमी न झाल्यास तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे हितावह ठरते.

सतत डोकं जड होणे किंवा थकवा येणे हे थायरॉईड किंवा मधुमेहासारख्या अंतःस्रावी विकारांशी संबंधित असू शकते. ॲनिमियामुळे शरीराच्या अवयवांपर्यंत ऑक्सिजन पोहोचवण्याची रक्ताची क्षमता कमी होते, तर मूत्रपिंड निकामी झाल्यास रक्तात विषारी पदार्थ साचून थकवा येतो. याव्यतिरिक्त ऑटोइम्यून आजार चयापचय क्रियेवर परिणाम करतात आणि महिलांना रजोनिवृत्तीच्या काळातही अशक्तपणा जाणवू शकतो. डॉक्टरांचा वेळीच सल्ला घेतल्यास आजारपणाचा धोका टळू शकतो.

रात्री उशिरा जेवणे, अपुरी झोप आणि पोषण व व्यायामाचा अभाव हे घटक एकमेकांशी जोडलेले आहेत. या गंभीर समस्या टाळण्यासाठी, झोपण्यापूर्वी एक तास आणि उठल्यानंतर एक तास मोबाईल किंवा स्क्रीनचा वापर पूर्णपणे टाळावा. या सवयींकडे दुर्लक्ष केल्यास जीवनशैलीशी संबंधित गंभीर आजार ओढवू शकतात.

📌 महत्वाच्या बातम्या

• न्यूझीलंडविरुद्धच्या टी-२० पूर्वी रंगणार IND vs PAK हायव्होल्टेज सामना; कधी, कुठे पाहाल मॅच?
• ‘२०२९ पर्यंत मुख्यमंत्र्यांना ठेवा म्हणजे झालं’; राज ठाकरेंच्या मिश्किल टोलेबाजीने पिकला हशा
• फडणवीस आणि दोन्ही ठाकरे एकाच मंचावर; ‘हास्यरेषा’च्या प्रकाशनात रंगली राजकीय फटकेबाजी